Tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình và cách khắc phục

Tình trạng vặn mình khi ngủ ở trẻ sơ sinh

Tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình, cọ quậy, không ngủ thẳng giấc khiến nhiều cha mẹ gặp phải những lo lắng về sức khỏe của trẻ. Giấc ngủ là một trong những điều kiện sinh lý quan trọng đối với sự phát triển bình thường và khỏe mạnh đối với trẻ sơ sinh. Đây có phải là một hiện tượng ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của trẻ hay không? Hoặc đây có phải là biểu hiện của tình trạng bệnh lý nào chăng?

Để trả lời các câu hỏi đó, trong bài viết này chúng ta sẽ cùng tìm hiệu liệu nguyên nhân gây ra tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình và các cách để khắc phục tình trạng này hiệu quả.

1. Vì sao trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình?

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình. Các chuyên gia chia chúng thành 2 nhóm là nguyên nhân sinh lý và nguyên nhân bệnh lý. Trong trường hợp nguyên nhân sinh lý, bố mẹ chỉ cần điều chỉnh và khắc phục các nguyên nhân này có thể giúp cải thiện tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình hiệu quả. Trong trường hợp do bệnh lý, lúc này cần tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế để có hướng bảo vệ sức khỏe phù hợp cho bé.

1.1. Nguyên nhân sinh lý

Sự thay đổi môi trường sống: điều kiện sống trong cơ thể người mẹ rất khác biệt với môi trường bên ngoài. Khi trẻ mới sinh ra, não bộ và cơ thể trẻ phải tập thích nghi với môi trường mới gây nên tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình. Trường hợp này, bố mẹ không nên quá lo lắng vì đây là một phản xạ tự nhiên của bé, nó nói lên rằng não bộ và cơ thể bé đang phát triển và hoạt động một cách bình thường, tích cực. Việc bố mẹ cần làm chỉ là tạo điều kiện giúp bé ngủ đủ giấc và ngủ thật ngon.

Chỗ ngủ khó chịu: Khi còn trong bụng mẹ, bé luôn được u ấm bằng nhiệt độ cơ thể. Khi mới sinh ra, sự thay đổi nhiệt độ của môi trường bênh ngoài có thể khiến cơ thể bé chưa kịp thích nghi dẫn đến khó chịu. Bé cần được giữ ấm đúng cách, môi trường ngủ phải thật thoải mái với nhiệt độ phù hợp. Trong trường hợp quá nóng, quá lạnh, ánh sáng quá chói, môi trường ồn ào, khăn quấn, quần, áo, vớ, găng tay quá chật chội, nệm gối khó chịu có thể khiến trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình thường xuyên.

Chỗ ngủ thoải mái đóng vai trò quan trọng đối với giấc ngủ của trẻ
Chỗ ngủ thoải mái đóng vai trò quan trọng đối với giấc ngủ của trẻ

Trẻ bú hoặc ăn quá no hay quá đói: cũng giống như người trưởng thành, hoạt động của hệ tiêu hóa cũng ảnh hưởng không kém đến chất lượng giấc ngủ. Việc quá đói khiến não bộ thiếu năng lượng khi ngủ gây nên các biểu hiện rối loạn như hay giật mình thức giấc, cựa quậy và trở vặn mình. Việc quá no thường không gây tình trạng vặn mình khi ngủ nhưng có thể khiến trẻ cảm thấy tức bụng, khó chịu và khó ngủ.

Mắc vệ sinh: Vặn mình, rùng mình là các phản xạ tự nhiên của cơ thể trẻ khi tiểu tiện hoặc đại tiện. Bên cạnh đó, việc tã lót quá ẩm ướt khi vệ sinh cũng có thể khiến trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình.

1.2. Nguyên nhân bệnh lý

Cách bệnh lý về đường hô hấp, tim mạch: thường gặp là viêm phổi ở trẻ, viêm họng , viêm phế quản khiến quá trình hô hấp khi ngủ ở trẻ bị gián đoạn. Điều này khiến hoạt động não bộ thay đổi gây nên tình trạng vặn mình khi ngủ. Hệ tuần hoàn cũng là hệ cơ quan đóng vai trò cung cấp oxy cho các bộ phận trong cơ thể nên khi rối loạn cũng có thể gây nên các biểu hiện này.

Trẻ thiếu dinh dưỡng: đặc biệt là khi thiếu Canxi và vitamin D cung cấp cho trẻ. Canxi giúp giãn cơ, ổn định thần kinh và là thành phần cấu tạo nên cấu trúc xương. Trong khi đó, vitamin D làm tăng khả năng hấp thu và hoạt động của Can xi trong cơ thể trẻ. Hai thành phần này giúp não bộ và cơ thể thư giãn khi ngủ, tăng cường sự phát triển xương, răng ở trẻ. Khi thiếu một trong hai dưỡng chất này có thể khiến giấc ngủ của bé không được trọn vẹn, bé hay giật mình, có các chuyển động lạ, trẻ chậm lớn và có thể gây nên tình trạng còi xương. 

Các bệnh lý bẩm sinh khác: hành vi của cơ thể do não bộ điều khiển, do đó bất cứ khiếm khuyết bẩm sinh nào về thần kinh hay các bộ phận có liên quan đến hoạt động của thần kinh đều khiến trẻ khó ngủ, hay vặn mình và đôi khi là gây co giật.

Do dị ứng: Nhiều trẻ có làn da rất nhạy cảm và dễ dị dứng với các tác nhân bênh ngoài chẳng hạn như gối, ga, nệm không sạch, phấn em bé kích ứng, do côn trùng cắn,… Tất cả các nguyên nhân này đều có thể gây khó chịu làm cho trẻ sơ sinh vặn mình khi ngủ.

Làn da của trẻ sơ sinh rất nhạy cảm và dễ dị ứng
Làn da của trẻ sơ sinh rất nhạy cảm và dễ dị ứng

2. Biểu hiện của tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình.

Rất nhiều bậc cha mẹ lo lắng khi con mình có các biểu hiện như lật người, ngồi dậy, vặn mình, trở người qua lại, khua múa chân tay, dụi mắt thường xuyên khi ngủ. Nhiều trường hợp sau khi vặn người thì trẻ cũng thức giấc khiến giấc ngủ bị gián đoạn. Bên cạnh đó, đôi khi còn nhận thấy việc vặn mình khiến trẻ gồng người đến đỏ cả mặt, nhất là đối với các bé dưới 2 tháng tuổi. 

Nhiều trường hợp bệnh lý có dấu hiệu không rõ ràng nhưng dai dẳng kéo dài. Bố mẹ không nên chủ quan và cố chấp tự điều trị cho bé mà cần đưa bé đến cơ sở y tế uy tín gần nhất để theo dõi sức khỏe, ngăn ngừa nhiều biến chứng nguy hiểm cho bé.

Đối với các biểu hiện trên, có thể là do nguyên nhân sinh lý thông thường ở trẻ và cũng có thể do bệnh lý gây ra. Do đó, bố mẹ cần quan tâm theo dõi bé để phân biệt do đâu mà bé có những hành vi trên khi ngủ để tránh việc lo lắng không đáng. Dưới đây là một số đặc điểm có thể giúp phân biệt việc bé vặn mình lúc ngủ là do sinh lý hay bệnh lý.

2.1. Vặn mình sinh lý

Trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình trong vài phút, tình trạng này thường gặp từ lúc mới sinh và sẽ hết khi trẻ 3-4 tháng tuổi. Trẻ không bị ảnh hưởng gì và sẽ phát triển bình thường. Khi gặp tình trạng vặn mình sinh lý, trẻ sẽ quay lại giấc ngủ khi được dỗ dành và ru ngủ.

2.2. Vặn mình bệnh lý

Tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình kéo dài mỗi ngày, và xảy ra không phụ thuộc độ tuổi. Bên cạnh đó có thể có nhiều biểu hiện đi kèm như chán ăn, sụt cân, dị ứng da, rụng tóc, nôn ói, đổ mồ hôi trộm về đêm, răng mọc chậm, ngứa ngáy,… Khi gặp tình trạng vặn mình bệnh lý khiến trẻ bị thức giấc và rất khó để quay lại giấc ngủ.

3. Trẻ cơ sinh ngủ hay vặn mình cần phải làm gì

3.1. Bổ sung canxi và vitamin D cho trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình

Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ
Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Việc bổ sung hai dưỡng chất này vào chế độ ăn là rất cần thiết để cho trẻ có một giấc ngủ ngon. Một trong các nguồn Canxi và vitamin tuyệt với nhất cho trẻ sơ sinh là sữa mẹ.  Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, trẻ được bú sữa mẹ có não bộ phát triển nhanh hơn so với sử dụng các loại sữa nhân tạo khác. Để có nguồn sữa mẹ chất lượng thì chế độ ăn của người mẹ cũng cần phải được bổ sung các dưỡng chất này. Cần để ý khi cho bú không nên khiến trẻ quá no hoặc quá đói để giúp bé có giấc ngủ được trọn vẹn.

Cho trẻ tắm nắng thường xuyên vào buổi sáng sớm có thể giúp tăng cường tổng hợp vitamin D cho khỏe, ổn định hoạt động não bộ và xương trẻ, giúp trẻ ngủ ngon và khỏe mạnh. 

3.2. Cải thiện môi trường ngủ cho trẻ

Về không gian ngủ: nên chọn các vật dụng mềm mại, dễ chịu, không gây kích ứng cho trẻ. Trẻ sơ sinh cần được ủ ấm kỹ bằng chăn mỏng, quần áo dai, vớ chân, găng tay nhưng lưu ý chọn kích cỡ phù hợp, không quá chật chội khiến trẻ khó chịu.

Về các điều kiện khác: nhiệt dộ phòng ngủ của bé nên duy trì ở tầm 26-28 độ là thích hợp. Nếu nóng hơn hoặc lạnh hơn có thể khiến trẻ không thích nghi được. Chọn nơi ngủ cho trẻ không quá ồn ào và quá sáng, nên che rèm cửa tránh ánh sáng chiếu trực tiếp vào mặt trẻ khi ngủ.

Tương tự, việc lựa chọn tã ngủ cho trẻ cũng rất quan trọng. Nên lựa chọn tã mềm mịn, phù hợp với làn da và không gây kích ứng cho trẻ. Nên thay tã cho trẻ trước và sau khi ngủ để bé thấy thoải mái, dễ chịu và đồng thời cũng ngăn chặn sự phát triển của các vi khuẩn gây hại.

3.3. Ru ngủ khi trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình

Đây được xem là một trong những cách đơn giãn mà hữu hiệu nhất giúp cho trẻ có được một giấc ngủ ngon. Trẻ nhỏ luôn thích được vỗ về, vuốt ve và nghe hát ru, những hành động này khiến trẻ thư giãn, dễ chịu và dễ ngủ hơn.

3.4. Thăm khám bác sĩ

Nếu trẻ khó ngủ là do các trường hợp bệnh lý khác, nên thường xuyên cho trẻ đến kiểm tra sức khỏe định kỳ, không nên chủ quan nếu tình trạng giật mình khi ngủ kéo dài.

Đối với trường hợp trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình có đi kèm các dấu hiệu của tình trạng bệnh lý đã trình bày ở trên, Cha mẹ nên đưa trẻ đi gặp bác sĩ ngay đề khám đưa ra các chẩn đoán chính xác, được tư vấn cách chữa trị và chăm sóc tốt nhất cho bé. Không nên sử dụng các mẹo lạ được người khác mách bảo để điều trị cho trẻ, điều này đôi khi không có lợi mà thậm chí làm tình trạng ngày càng tồi tệ hơn. Do đó, muốn con được khỏe mạnh thì hãy là bậc cha mẹ thông minh.

4. Kết luận

Trên đây là những thông tin liên quan đến tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình. Hy vọng bài viết này cung cấp được nhiều kiến thức hữu ích trong việc bảo vệ sức khỏe của các bé nhà bạn.

Xem thêm các bài viết liên quan

Nghiến răng khi ngủ nguy hiểm đến sức khỏe như thế nào?

Trẻ sơ sinh ngủ nhiều có tốt không? Các mẹ cần biết điều gì

Tình trạng trẻ sơ sinh ngủ hay vặn mình và cách khắc phục

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Chuyển lên trên